Toon items op tag: Hoogaars

Een zeiltocht met een authentieke hoogaars is op zich al een belevenis. Maar voor wie na het aanleggen ook nog kan genieten van een wandeling, fietstocht of bezoek aan een historische stad, moet de maand juni wel een echt feest worden.

Juni is al sinds jaar en dag de maand voor de ‘Zeeland Natuurmaand’.In de hele provincie zijn dan activiteiten die verband houden met natuur en milieu. De Stichting Educatief Toerisme Zeeland Oranjezon heeft een programma opgesteld waarin onder meer zeiltochten, gecombineerd met natuurexcursies, zijn opgenomen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van authentieke hoogaarzen. Eén van die zeilschepen is de Tholense hoogaars Ye 36 Andries Jacob, gebouwd in het jaar 1900. In 1923 werd een kromhout dieselmotor ingebouwd, terwijl kort voor de Tweede Wereldoorlog het zeil van boord verdween. De Andries Jacob werd nog tot 1968 ingezet in de visserij en was daarmee één van de laatste functionele hoogaarzen in Zeeland.

Snoes

Acht jaar geleden werd de Andries Jacob, oftewel de Yerseke 36, aangekocht door de Stichting Behoud Zeeuwse Hoogaars.  Een team van vrijwilligers werkte - continu - een jaar lang aan de restauratie van het schip. Bijna drieduizend uren zijn gestoken in het uitzoeken van het juiste hout en het vervangen van spanten, boeisel, voor- en achtersteven, berghout, snoes en slemphout. Om het dak te verstevigen is een kielbalk aangebracht. Het schip heeft een nieuwe motor omdat voor de oude geen onderdelen meer verkrijgbaar waren. Het boren van schroefas in langshout, praktisch zonder afwerking, was een kunststukje. Stukken eikenhout zijn kromgebrand voor het achterschip. De oude teer, verf en laklagen zijn verwijderd om het schip een zo ‘blank’ mogelijk uiterlijk te geven. De bijna honderdjarige is met de restauratie klaar voor de volgende eeuw. En voor de Zeeland Natuurmaand uiteraard.

Conditie

Ook de Alcyon is deze zomer niet weg te denken van de Zeeuwse wateren. Net als de Andries Jacob is dit schip onlangs gerestaureerd. De Alcyon, een vijftien meter lange hoogaars, is gebouwd in 1925, op de werf van De Klerk in Zeeuws-Vlaanderen. Het schip is geruime tijd in handen geweest van de Belgische familie Den Dekker. Deze familie voer er jarenlang mee op zowel de Ooster- als de Westerschelde. Maar om een houten schip in goede conditie te houden is veel tijd nodig. Daarom besloot de familie Den Dekker het schip aan de Stichting Behoud Hoogaars te schenken. Voorwaarde was echter wel dat de Alcyon behouden zou blijven. Na wat wikken en wegen werd de schenking aanvaard. In de loop van vorig jaar kwam de Alcyon naar Veere. Toen er nogal wat achterstallig onderhoud bleek te zijn, meldde zich spontaan een groep vrijwilligers die daar wel wat aan wilde doen. Het werd een hele klus.

Jachthoogaars

De Alcyon is vorig najaar naar de haven van Nieuw en Sint Joosland gevaren. Daar is de groep begonnen met de restauratie. De oude keuken is uit het schip gesloopt, de naden tussen teakhouten dekplanken waterdicht en schoon gemaakt, de mastvoet vervangen, de motor gereviseerd, de elektrische bedrading vervangen en het interieur vervangen. Dit voorjaar werd begonnen met het afkrabben van het houtwerk van het hele schip. Immers, een jachthoogaars dient keurig in de lak te zitten. Door de weersinvloeden was de oude lak dusdanig versleten dat er nog maar één ding op zat: kaal krabben en opnieuw voorzien van acht laklagen. Het resultaat mag gezien worden. De Alcyon is in de oude staat hersteld. Authentieke accessoires als de zwaardlieren, luchthappers, roerbeslag en ankerlier zijn eveneens onder handen genomen.

Veerse Meer

En zo zij beide schepen klaar voor de Zeeland Natuurmaand. Zaterdag 1 juni vaart de Andries Jacob op het Veerse Meer. Er wordt aangelegd op de Haringvreter, waarna een excursie onder leiding van een gids van Staatsbosbeheer tot de mogelijkheden hoort. Zondag 7 juni is er een zeiltocht vanuit Brouwershaven. De hoogaars vaart op de Grevelingen. Na aankomst op Schouwen-Duiveland is er een fietsexcursie, weer onder leiding van een gids. Bijzonder is ook de tocht die 20 juni op de Westerschelde gevaren wordt. Beide Hoogaarzen verplaatsen zich naar het Verdronken Land van Saeftinghe, alwaar met een gids door het natuurlandschap gewandeld wordt. Ter afsluiting van de Zeeland Natuurmaand vaart de Andries Jacob 27 juni op de Oosterschelde. Na een diapresentatie over de schelpdierencultuur volgt een excursie langs de mossel- en oesterbedrijven. Wie meer wil weten over vertrekplaatsen, vertrektijden of prijzen kan contact opnemen met het Toeristisch Centrum Oranjezon in Oostkapelle.

De YE36 Andries Jacob is deze zomer volop te zien op de Zeeuwse wateren. Foto F. Jaquet

En na het aanleggen lekker de natuur in…

Van onze verslaggever